مهمترین نکته های تقنینی دومین کنفرانس بین المللی اخلاق و قان

عکس دومهمترین نکته های تقنینی نشست های تخصصی اخلاق و قانون با موضوع تقنین اخلاق به شرح زیر است:

حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر احمد مبلغی:

از حدیث قطعی‌الصدور پیامبر اکرم در می‌یابیم که اخلاق تا چه اندازه در شریعت حائز اهمیت است و فقه نیز باید دارای یک جهت‌گیری اخلاقی باشد.

نیاز به اخلاق در گذشته آن اندازه نبود که امروزه روز به دلیل با مشکلات عدیده جهان به آن نیاز داریم.

قانون اخلاقی، قانونی است که انعطاف‌پذیر باشد، نه سخت‌گیرانه.

پیچیده‌ترین مسئله در زمینه نسبت اخلاق و قانون،‌ چگونگی قانونی ساختن ارزش‌های اخلاقی است.

برخی از بخش‌های اخلاق تا در جایگاه قانون قرار نگیرد، نمی‌تواند نیازهای پیچیده ناشی از تحول اجتماعی در شرائط معاصر را تامین کند.

دکتر احمد بابکر خلیل عیسی:

قانون، صحیح معقول است و خلاف صریح منقول نیست به این معنا که اصل بر آن است که قوانین در موافقت با عقل و منطق سلیم آن وضع شوند،‌بلکه حتی متون حقوقی مغایرت با قانون شرعی نداشته باشد.

ولایت مرد بر زن به معنی استعلای مرد نیست، بلکه اکرام زن است

ولایت مرد بر زن به معنی استعلای مرد نیست، بلکه اکرام زن است

نوع طبیعت و آفرینش انسان و اخلاق ناشی از آن آزادی‌های جنسی در کشورهای غربی را برنمی‌تابد.

دکتر هادی نعیم‌المالکی:

بین قانون و اخلاق مرزبندی و تفاوت وجود ندارد. بلکه بر خلاف آن، جوهره قانون چیزی جز مبنای اخلاقی نیست

حجت‌الاسلام و المسلمین حسنعلی علی‌اکبریان:

چالش‌های اخلاق و قانون در نظام فکری ما با نظام غرب متفاوت است.

فقه به ثابتات می‌پردازد،‌ اما قانون به متغیرات می‌پردازد.

آیا قواعد اخلاقی که از نظر فقه الزامی نیستند، می‌توانند تبدیل به قانون شود؟

صرف اجباری کردن توصیه‌های اخلاقی، نیکویی آن قاعده اخلاقی را از بین نمی‌برد. چرا که توصیه‌های اخلاقی یک حیث فردی دارند و یک حیث اجتماعی. اجباری کردن توصیه‌های اخلاقی نمی‌تواند نیکویی اجتماعی امور اخلاقی را ممتنع کند.

دکتر حسین مهرپور رییس دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی:

*یکی از کارکردهای اخلاق منعطف کردن قواعد حقوقی در مرحله تقنین و اجراست.

*تبصره‌های قانونی مظاهر تلطیف اخلاقی قواعد حقوقی است

*مصادیقی در قانون‌گذاری تطبیقی می‌توان مشاهده کرد که بر اساس دو مفهوم «انصاف» و «حسن نیت» قواعد حقوقی تلطیف شده اند.

*به نظر در قانون مدنی ایران، باید مفاهیم اخلاقی، نظیر حسن نیت و انصاف که به مدد آن‌ها می‌توان قوانین را تلطیف کرد، نیز الزام‌آور کرد تا از خشک بودن آن کاسته شود. این امر می‌تواند به مدد مبادی فقهی موجود صورت گیرد.

دکتر ناصر قربان نیا عضو هیات علمی دانشگاه مفید قم

*اگر اخلاق را کنار بگذاریم، حقوق به تنهایی نمی‌تواند تمام مسائل جامعه را اصلاح کند. به همین طریق نباید بار حقوق را سنگین کرد و به فکر تقنین همه اخلاقیات بیافتیم.

*حقوق باید از اخلاق حمایت کند، نه این که افراد به امور اخلاقی اجبار کند. اجبار به اخلاق، خود امری غیر اخلاقی است.

*هسته سخت اخلاقیات قابل تقنین است.

*اخلاق نه تنها معیار تقنین است،‌ بلکه می‌تواند به عنوان معیاری برای افتا نیز باشد.

دکتر محسن جوادی محقق و مدرس دانشگاه:

*اگرچه هر قانونی باید اخلاقی باشد، اما لزوماً نباید به سمت توسعه حقوقی اخلاقی و ایجاد نهاد حقوقی برای همه ارزش‌های اخلاقی رفت.

*اگرچه هر قانونی باید اخلاقی باشد، اما لزوماً نباید به سمت توسعه حقوقی اخلاقی و ایجاد نهاد حقوقی برای همه ارزش‌های اخلاقی رفت.

*ورود عنصر قانونی می‌تواند بسیاری از مضامین اخلاقی را از مفهوم اخلاقی خود تهی کند. به عنوان مثال، ارزش صدقه در اخفای آن است و حقوقی‌سازی و آشکار کردن آن نقض غرض است.

دکتر محمد طی از میهمانان کنفرانس بین المللی اخلاق و قانون

*عرف و عادت به تنهایی نمی‌تواند پایه‌گذار یک ارزش اخلاقی باشد.

*در ایجاد قواعد حقوقی باید بین قواعد اخلاقی راجع به نظم عمومی با قواعد اخلاقی مربوط به سلوک شخصی قائل به تمایز شویم.